افلاطون
از ویکیگفتاورد
افلاطون، فیلسوف یونانی. زادروز: حدود (۴۲۷ - ۳۴۷ پیش از میلاد)
فهرست مندرجات |
[ویرایش] دارای منبع
- «برای تحصیل سعادت باید اخلاق خوب را پیروز ساخت و بر ضد اخلاق بد باید جنگید، حکومت مانند یک فرد است و وظیفه او تربیت کردن افراد در دایره فضایل اخلاقی است.»
- (Der Staat (Politeia
- «بهمصداق این ضربالمثل قدیمی: همسن و سالها از دیدار یکدیگر مشعوف گردند.»
- Phädrus 240c / Sokrates
- «پیکر آدمی، مقبره روح است.»
- احتمالآ نقلقولی از فیثاغورس است/ Gorgias 493a2-3
- «چه نیکبخت، کسانی که از آنچه نیکوست، بهرهورند.»
- Gastmahl / Sokrates
- «روح، اسیر جسم و ادغامشده در او است، بالاجبار، واقعیت را از درون آن یا از پشت میلههای محبس خود مینگرد و نه با دید نامحدود خویش.»
- Phaidon 82e
- «روح، فناناپذیر است، که آنچه در جنبش دائمی است، فنا نپذیرد.»
- Phädrus 245c
- «عالم، ابدی و مداوم است. هیچچیز نبوده و هیچچیز هم نخواهد بود، که آنچه در حال است، مجموع و مرتبط است.»
- Parmenides
- «نسل آدمی، درواقع زمانی از رنج و تیرهروزی نجات خواهد یافت که گروهی از فلاسفه راستین و ناب در صدر حکومت قرار گیرند، یا اینکه، حکومتها بهطرز معجزهآسایی مبدل به فیلسوفان حقیقی شوند.»
- politischen Werdegang im 7. Brief/ درباره چگونگی روند سیاستگرایی خود، مندرج در نامه هفتم
- «نیکان را سعادتمند میدانم، اما آنکه به ناحق عمل کند، بدبخت است.»
- Gorgias / Sokrates
- «هیچچیز ِ تکاملنیافتهای، هیچچیزی را معیار نتواند بود.»
- (Der Staat (Politeia
[ویرایش] بدون منبع
- «آنانکه میخواهند خوب زندگی کنند باید بهحقیقت نزدیک شوند زیرا پس از نیل به این مقام است که میتوان از غم و اندوه جهان دستکشید.»
- «از نزدیکی بهکسی که قادر بهحفظ اسرار و رموز زندگی خود نیست، پرهیز کن.»
- «اشرار، کسانی را گویند که عیوب مردم را جستجو میکنند و بهآن میچسبند و نیکویی آنها را به دست فراموشی میسپارند؛ مانند مگسی که در جاهای کثیف مینشیند و از جاهای تمیز دوری میکند.»
- «افراط، عمومأ سبب پیدا شدن عکسالعمل است و تغییری در جهت مخالف پدید میآورد خواه در فصول سال باشد، خواه در افراد و خواه در حکومت.»
- «اگر روزگاری مقام و منزلت تو افول کرد، ناامید مشو زیرا آفتاب در پایان هر روز غروب میکند تا بامداد دیگر طلوع کند.»
- «امتحان کنید مرد را بهفعل او، نه بهقول او.»
- «با دوست چنان رفتار کن که هیچ وقت بهحاکم محتاج نشوی و با دشمن طوری معامله کن که اگر کار بهمحاکمه کشید، پیروزی از آن تو باشد.»
- «بهدنیا نیامدن بهتر از تعلیم نیافتن و نادان ماندن است زیرا جهالت ریشه همه بدبختیها است.»
- «بهدیدن کسی که باتو سرسنگین است نرو، باکسی که سخنت را تکذیب کند گفتگو نکن، برای کسی که بهسخنت گوش فرا ندهد حرف مزن.»
- «بهضرورت آمدم در این جهان و بهحیرت زیستم و بهکراهت میروم.»
- «بهعقیده من تنها فکری که شایستهاست مغز انسان را به خود مشغول سازد، آینده فرزندان اوست و اندیشه این موضوع که چهکار کند تا فرزندانش خوشبخت شوند.»
- «بیصبری، شخص را از هیچ رنجی نمیرهاند، بلکه درد جدیدی برای از پا درآوردن او بهوجود میآورد.»
- «پول و تقوا دو کفه ترازویند، یکی که بالا رفت ، دیگری حتمأ پائین میآید.»
- «تمام طلاهای روی زمین و زیر زمین بهقدر یک ذره فضیلت ارزش ندارد.»
- «تمول و تقوی چون دو وزنه هستند که در کفههای یک ترازو قرار گرفته باشند، بالا رفتن یکی مستلزم پائین رفتن دیگری است.»
- «تندرستی و زیبائی و نیرومندی و مالداری و همه چیزهای دیگری که در دست نیکمردان باعث و بانی خیر است، بههمان اندازه پلید و عامل شرارت خواهد بود، اگر در دست نابکاران و اراذل قرار گیرد.»
- «جان را فدای یاران موافق کنید.»
- «چون کامیابی رو کند همه خوبند و چون ناکامی سررسد همه بد.»
- «حب مال سراسر وجود آدمیان را تسخیر میکند و هرگز بهآنان مجال نمیدهد که حتی لحظهای در باره چیزی جز اموال شخص خویش بیندیشند.»
- «خدایان در راه فضیلت سدهایی از درد و رنج برپا کردهاند اما از طرف دیگر وقتی آدمی بر این مشکلات فائق آمد و از سدها گذشت، فضیلت بهدست آمده کار آسانی به نظر میرسد.»
- «در آئینه نگاه کن، اگر صورت زیبا داری کاری مناسب جمالت انجام ده و اگر قیافهات نامتناسب است، زشتی کردار را بهزشتی صورت میفزا.»
- «در جهان، یگانه مایه نیکبختی انسان، محبت است.»
- «در دنیا دو نیرو هست: شمشیر و تدبیر، بیشتر اوقات شمشیر مغلوب تدبیر شدهاست.»
- «دروغگو از دروغگوی دیگر در حذر است.»
- «دشمنان من سه قسمند: گروهی قویتر، جماعتی هموزن و دستهای ضعیفتر. طرف شدن با گروه اول موجب نابودی است، با جماعت دوم تا جان در بدن دارم میجنگم اما گروه سوم را حتی با التماس رام خواهم ساخت، چون مقابله با خصم ضعیف از مقام انسان در جامعه میکاهد و شخص را ناچیز میسازد.»
- «دنیا را آتش انگار، چنان که برای معاش به کمی آتش کفایت توان کرد، شما نیز با مقداری از نعمت دنیا اکتفا کنید.»
- «رقت بر سه کس واجب است: اول، عاقلی که حکم جاهلی بر او روان باشد. دوم، قوییی که گرفتار ضعیفی گردد. سوم، کریمی که محتاج لئیمی باشد.»
- «زمان ناخوشی را به حساب عمر مشمرید.»
- «زیان رساننده تو معاشرت با سه کس است: اول، آن که تو را بهطرب بدارد. دوم، آن که به فریب مغرورت کند. سوم، آن که همت او کوتاهتر از همت تو باشد.»
- «زینت انسان سه چیز است: اول علم. دوم محبت. سوم آزادی.»
- «سخن اگر از دل خارج شود بهدل هم وارد میشود و اگر با نیت متکلم مطابق نباشد، توقع مدار که مؤثر افتد.»
- «سرعت و تندی کار را مجوی، بلکه خوبی و برگزیدگی آن را سعی کن زیرا که مردم از تو نپرسند در چه مدت کار را انجام دادی بلکه خوبی و بی نقصی آن را میجویند.»
- «سزاوار است حاکم را بر وفق و مدارا حد بر مجرم براند و خشونت نکند چه اگر کسی مجرم نبود، حاکم بر مسند نمینشست.»
- «سزاور است مرد عاقل هنگام تناول غذای لذیذ، یادآورد تلخی دارو را و شکمبارگی نکند.»
- «سعادت جامعه بهمراتب مهم تر از سعادت فرد میباشد.»
- «عزم بهمصاحبت اشرار نکنید، چه همین که تو را اهانت نکنند، بر تو منت نهند.»
- «عشق تنها مرضی است که بیمار از آن لذت میبرد.»
- این نقلقول به سقراط نیز نسبت داده شده است.
- «عشق بلائی است که همه خواستارش هستند.»
- «علاقهای در دنیا شدیدتر از عشق به وطن نیست.»
- «عوام، ثروتمندان را محترم میدارند و خواص، دانشمندان را.»
- «فقط عدالت است که میتواند موجد خوشبختی شود.»
- «کاملترین نوع بیعدالتی آن است که به نظر عادل نماییم اما عادل نباشیم.»
- «کسی که در ایام موافقت و خوشی تو را به آن چه در تو نیست، ثنا گوید البته در روز ناسازگاری و افتراق هم از دروغ و بهتان در حق تو دریغ نخواهدداشت.»
- «کسی که برای نفع غیر دروغ گوید، دنیتر از کذاب است.»
- «شرم برای نیازمندان سودمند نیست.»
- «لذتی که از علم حاصل میشود، لذتی بیآلایش است.»
- «محبت را فراموش نکنید و آن را ناچیز مشمارید.»
- «نادانی هرکس بهدو چیز دانسته میشود: اول، بهچیزی که از او نپرسیدهاند خبر گوید. دوم، سخنراندن بیش از ضرورت.»
- «نزدیک مباش بههمنشینی مردمان شرور و بداخلاق، زیرا که طبع تو از طبیعت او شر را میدزدد، در حالی که تو آگاه نباشی.»
- «نغمه و وزن موسیقی تأثیر فوق العادهای در روح انسان دارد و اگر درست به کار رود میتواند زیبائی را در رؤیاهای روح جایگزین کند.»
- «نیاز حاجتمند را پیش از اینکه استمداد طلبد، شایسته است که با همت بلند خود نیازمندی او را رفع کنی.»
- «نیرومند ترین مردم آن است که خشم خویش نگه دارد.»
- «هرچیز را که نگهبان بیشتر بود، استوارتر گردد مگر راز، که نگهبانان آن هرچه بیشتر باشد آشکارتر گردد.»
- «هرکس در طلب خیر و سعادت دیگران باشد، سرانجام سعادت خویش را نیز بهدست خواهد آورد.»
- «همین که مرد از حد خود تجاوز کند، یعنی بهآنجا رسد که محل او نبوده، اخلاق او زشت و خشن میگردد.»
- «هیچ کوچک را حقیر مشمارید، باشد که از شما فزونی یابد.»
[ویرایش] درباره افلاطون
- «از افلاطون پرسیدند به چه وسیله میتوان از دشمن انتقام گرفت؟ گفت: بهفضل و کرم.»
- از کتاب رهنمون
- «ادیان و مذاهب علت اساسی جنگها و مخالفت با اندیشههای فلسفی و تحقیقات علمی هستند. کتابهایی که به نام مقدس آسمانی معروفاند، کتب خالی از ارزش و اعتبارند و آثار کسانی از قدما مانند افلاطون و ارسطو و سقراط خدمت مهمتر و مفیدتری به بشر کرده است.»
- «بعد از آن که اسکندر مقدونی افلاطون را برای وزارت انتخاب نمود و او قبول نکرد، بهاو گفت: یاددار خدا را،نگاهدار وفا را،سختدار دین را، گرد کن علم را، بخور خشم را، بپوش شر را، ببر همنشین بد را، بردار خود را، بده داد مظلومان را، بستان بهشت را.»
- از کتاب رهنمون
